[ภาษี] สรุปวิธีวางแผนยื่นภาษีเงินได้สำหรับคู่สามีภรรยา


เนื่องจากได้รับคำถามจากทางหลังไมค์มาเป็นจำนวนมากเรื่องการยื่นแบบแสดงรายการภาษีเงินได้บุคคลธรรมดาสำหรับสามีและภรรยา วันนี้ @TAXBugnoms เลยถือโอกาสเขียนอธิบายความหมายก่อนที่เพื่อนๆพี่ๆน้องๆจะยื่นแบบแสดงรายการภาษีอีกทีครับ

ตั้งแต่ปลายปี 2555 กรมสรรพากรก็ได้ออกพระราชกำหนดแก้ไขเพิ่มเติมประมวลรัษฎากร เพื่อเปลี่ยนแปลงหลักการจัดเก็บภาษีเงินได้บุคคลธรรมดา กรณีการยื่นแบบแสดงรายการของ “สามี-ภรรยา” ในหลักการใหม่ว่า “การเก็บภาษีเงินได้จาก สามีและภริยาสำหรับปีภาษี 2555 เป็นต้นไปนั้น “มิให้” ถือว่าเงินได้พึงประเมินของภริยาเป็นเงินได้ของสามี” ดังนั้นถือเป็นโอกาสดีๆที่ “เมีย” เอ้ย ภรรยากับสามีจะได้แยกยื่นแบบแสดงรายการเพื่อประหยัดภาษีด้วยครับ

ซึ่งสาเหตุที่ออกกฎหมายฉบับนี้มานั้น อ้างอิงตามคำวินิจฉัยศาลรัฐธรรมนูญ 17/2555เมื่อวันที่ 4 กรกฎาคม 2555 พิจารณาว่าบทบัญญัติมาตรา 57 ตรี และมาตรา 57 เบญจแห่งประมวลรัษฎากร ขัดต่อหลักความเสมอภาคและเป็นการเลือกปฎิบัติ และมิได้เป็นมาตราการที่รัฐกำหนดขึ้นเพื่อขจัดอุปสรรคหรือส่งเสริมให้บุคคลสามารถใช้สิทธิและเสรีภาพเช่นกับบุคคลอื่นตามรัฐธรรมนูญ มาตรา 30 เป็นอันใช้บังคับมิได้ตามรัฐธรรมนูญ มาตรา 6 และได้ถูกยกเลิกตามพระราชกำหนดแก้ไขเพิ่มเติมประมวลรัษฏากร (ฉบับที่ 18) พ.ศ. 2556 โดยใช้บังคับตามมาตรา 57 ฉ สำหรับเงินได้ตั้งแต่ปีภาษี 2555 เป็นต้นไป ดังนี้

“มาตรา ๕๗ ฉ ในการเก็บภาษีเงินได้จากสามีและภริยานั้น ให้สามีและภริยาต่างฝ่ายต่างมีหน้าที่ยื่นรายการเกี่ยวกับเงินได้พึงประเมินที่ตนได้รับในระหว่างปีภาษีที่ล่วงมาแล้วตามมาตรา ๕๖ ในกรณีที่เงินได้พึงประเมินไม่อาจแยกได้อย่างชัดแจ้งว่าเป็นของสามีหรือภริยาแต่ละฝ่ายจำนวนเท่าใด ให้ถือเป็นเงินได้พึงประเมินของสามีและภริยาฝ่ายละกึ่งหนึ่ง เว้นแต่เงินได้พึงประเมินตามมาตรา ๔๐ (๘) สามีและภริยาจะแบ่งเงินได้พึงประเมินเป็นของแต่ละฝ่ายตามส่วนที่ตกลงกันก็ได้ แต่รวมกันต้องไม่น้อยกว่าเงินได้พึงประเมินที่ได้รับ ถ้าตกลงกันไม่ได้ ให้ถือเป็นเงินได้พึงประเมินของสามีและภริยา ฝ่ายละกึ่งหนึ่ง สามีและภริยาจะตกลงยื่นรายการและเสียภาษีรวมกัน โดยให้ถือเอาเงินได้พึงประเมินของตนเป็นเงินได้ของสามีหรือภริยาอีกฝ่ายหนึ่งก็ได้ หรือจะแยกยื่นรายการและเสียภาษีเฉพาะส่วนที่เป็นเงินได้พึงประเมินตามมาตรา ๔๐ (๑) โดยมิให้ถือเอาเป็นเงินได้ของอีกฝ่ายหนึ่งก็ได้แต่ถ้ามีภาษีค้างชำระสามีและภริยาต้องร่วมรับผิดในการเสียภาษีที่ค้างชำระนั้น เมื่อได้เลือกยื่นรายการตามวรรคสองและวรรคสามในปีภาษีใดแล้ว ให้ถือว่าเป็นวิธีการยื่นรายการสำหรับปีภาษีนั้นตลอดไป เว้นแต่อธิบดีจะอนุมัติให้เปลี่ยนแปลงวิธีการเลือกยื่นรายการดังกล่าว”

จากการแก้ไขประมวลรัษฏากรข้างต้น ส่งผลให้วิธีการคำนวณภาษีเงินได้ของสามีภรรยานั้นสามารถสรุปได้ดังนี้ครับ

Hus2

กรณีที่ 1 : สามีและภรรยาต่างฝ่ายต่างมีเงินได้

1) สามีและภรรยาต่างฝ่ายยื่นเงินได้ตามส่วนของตน
2) สามีและภรรยาจะยื่นแบบเสียภาษีรวมกันก็ได้ ดังนี้



(1) นำเงินได้ทุกประเภทของตัวเองไปถือเป็นเงินได้ของอีกฝ่ายหนึ่ง หรือ
(2) นำเงินได้ประเภทที่ 2-8 ของตัวเอง ไปถือเป็นเงินได้ของอีกฝ่าย (แยกเฉพาะเงินได้ประเภทที่ 1)

สำหรับกรณีที่เงินได้ไม่อาจแยกได้ อย่างชัดแจ้งว่าเป็นของสามีภรรยาแต่ละฝ่ายจำนวนเท่าใดให้เลือก
1) แบ่งฝ่ายละกึ่งหนึ่ง (ครึ่งหนึ่ง) หรือ
2) กรณีเงินได้ประเภทที่ 8 สามารถตกลงแบ่งเงินได้เป็นของแต่ฝ่ายจำนวนเท่าใดก็ได้ (ถ้าตกลงไม่ได้ให้แบ่งฝ่ายละครึ่งหนึ่ง)

กรณีที่ 2 : สามีหรือภรรยาฝ่ายหนึ่งไม่มีเงินได้
กรณีจะถือว่าอีกฝ่ายสามารถนำคู่สมรสมาหักลดหย่อนได้ตามปกติครับ

สำหรับทั้งสองกรณีนั้น 
การยื่นแบบแสดงรายการของสามีภรรยานั้นสามารถแยกออกเป็น 5 วิธี ดังนี้

1. ต่างฝ่ายต่างแยกยื่นแบบแสดงรายการ
2. รวมยื่นแบบแสดงรายการโดยให้สามีเป็นผู้ยื่นแบบ
3. รวมยื่นแบบแสดงรายการโดยให้ภรรยาเป็นผู้ยื่นแบบ
4. รวมเงินได้อื่นยื่นแบบแสดงรายการรวมที่ภรรยา (สามีแยกยื่นรายได้ประเภทที่ 1 )
5. รวมเงินได้อื่นยื่นแบบแสดงรายการรวมที่สามี (ภรรยาแยกยื่นรายได้ประเภทที่ 1 )

และเนื่องจากกรณีที่สามีภรรยาต่างฝ่ายต่างมีเงินได้มีวิธีการคำนวณได้หลายวิธี ซึ่งโดยปกติแล้วเรามักจะแนะนำว่า ให้ต่างฝ่ายต่างแยกยื่นแบบแสดงรายการจะดีกว่า แต่ว่าที่จริงแล้วการเลือกวิธีในการคำนวณภาษีเงินได้บุคคลธรรมดาเพื่อให้ประหยัดภาษีสูงสุดนั้นจะต้องแยกพิจารณาดังนี้ครับ

001



1. กรณีคู่สมรสมีเงินได้อยูในฐานภาษีเดียวกันหรือใกล้เคียงกัน กรณีนี้ ควรแยกยื่นแบบแสดงรายการ เนื่องจากอัตราภาษีเงินได้บุคคลธรรมดานั้นคิดตามอัตราก้าวหน้า (ยิ่งรายได้มากยิ่งเสียภาษีมาก) ทำให้การกระจายรายได้ของแต่ละฝ่ายจะส่งผลให้เสียภาษีโดยรวมน้อยกว่า

2. กรณีคู่สมรสฝ่ายใดฝ่ายหนึ่งมีเงินได้ไม่สูงมากนัก แต่มีรายการที่สามารถหักค่าลดหย่อนได้มาก  เช่น คู่สมรสมีรายได้ต่ำกว่าเราเป็นจำนวนมาก แต่มีรายการที่สามารถหักลดหย่อนได้มากกว่า สำหรับกรณีนี้ ควรเลือกวิธีการยื่นแบบแสดงรายการรวมทุกประเภทของเงินได้ เพื่อให้สามารถให้ฝ่ายที่มีรายได้มากสามารถใช้สิทธิลดหย่อนภาษีได้มากขึ้นครับ

3. กรณีฝายใดฝายหนึ่งมีเงินได้ประเภทที่ 1 (เงินเดือน) สูงมาก  สำหรับกรณีที่มีเงินเดือนสูงกว่ารายได้ประเภทอื่น ควรแยกยื่นแบบแสดงรายการเฉพาะเงินได้ประเภทที่ 1 ออกมา และนำเงินได้ประเภทอื่นนำมายื่นรวมกับคู่สมรส เพื่อให้ฐานภาษีของตัวเองเสียในอัตราที่ต่ำกว่าครับ

 

สำหรับบทความนี้เป็นการสรุปสั้นๆอีกครั้ง ในเรื่องของการยื่นแบบแสดงรายการเงินได้สำหรับสามีภรรยาทุกคู่ที่ควรรู้นะคร้าบบ อย่างไรก็ตามอย่าลืมพิจารณาเงื่อนไขการยื่นแบบแสดงรายการของตัวเองอีกครั้ง หรือจะทดสอบโดยการยื่นแบบออนไลน์เปรียบเทียบดูก่อนก็ได้ครับ เพื่อให้มั่นใจว่าวิธีที่เราเลือกนั้นประหยัดภาษีได้มากที่สุด ^^





ปิดโหมดสีเทา

Send this to friend

.